در نخستین نشست کمیته تخصصی اتحادیه؛ پیوند دانش، داده و سیاستگذاری هوای پاک از تحلیل دادههای چهارلایه و ارتقای نظام معاینه فنی تا تدوین نقشه راه علمی برای تحقق اهداف «قانون هوای پاک» مورد بررسی قرار گرفت.
به گزارش روابط عمومی اتحادیه سازمانهای مدیریت حمل ونقل شهرداریهای کشور، صبح امروز بیست وهشتم مردادماه ۱۴۰۵ نخستین جلسه کمیته بررسی راهکارهای کاهش آلودگی هوا با حضور دکتر مسعود حق لطفی مدیرعامل اتحادیه و مدیریت امور اجرایی معاینه فنی و عوارض خودرویی کشور، دکتر متولی دستیار معاون عمران و توسعه امور شهری و روستایی در اجرای قانون هوای پاک وزارت کشور، دکتر ناصری استاد دانشکده مهندسی عمران دانشگاه تهران، دکتر رشیدی عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی، دکتر طبیبی عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دکتر رستگاری سرپرست اداره کل حفاظت محیط زیست شهرستان تهران و جمعی از معاونان و مدیران اتحادیه، در محل اتحادیه برگزار شد.
دکتر حق لطفی در آغاز جلسه، ضمن خیرمقدم به حاضرین و معرفی همکاران، توضیحاتی مبسوط درباره جایگاه، مأموریتها و شرح وظایف اتحادیه و اختیاراتی که از سوی وزارت کشور تفویض شده است، ارائه کرد. وی با اشاره به واگذاری مدیریت اجرایی و پشتیبانی سامانه ملی یکپارچه معاینه فنی ایران (سیمفا) و سامانه ملی یکپارچه عوارض خودرویی (سمیع)، به شرح سیر تاریخی شکلگیری این سامانهها پرداخت.
مدیریت امور اجرایی معاینه فنی کشور، با تأکید بر اهمیت مقوله کاهش آلودگی هوا و نقش مؤثر معاینه فنی خودروها در مهار آلایندگی وسایل نقلیه و نیز بهرهگیری از ظرفیتهای علمی، تخصصی و اجرایی صاحبنظران این حوزه، از تشکیل نخستین جلسه این کمیته خبر داد.
دکتر حق لطفی با تأکید بر اینکه پدیده آلودگی هوا ملی بوده و مسئلهای تک بازیگر نیست و دستگاههای متعددی در آن نقش دارند که وزارت کشور از جمله آنان است، اهداف تشکیل این کمیته را بررسی ابعاد گوناگون تأثیر معاینه فنی بر کاهش آلایندگی خودروها، شناسایی چالشها و خلأهای موجود، واکاوی راهکارهای اجرایی و فناورانه و نیز دستیابی به راهکارهایی عملیاتی، قابل سنجش و قابل اجرا برای ارتقای اثربخشی نظام معاینه فنی و کاهش آلودگی هوا دانست و تأکید کرد حضور متخصصان این عرصه میتواند سهمی تعیین کننده در شکلگیری رویکردی جامع، علمی و عملیاتی برای مقابله با آلودگی هوا و اعتلای جایگاه معاینه فنی ایفا کند.
مدیرعامل اتحادیه با هشدار آماری؛ قربانیان پنهان آلودگی هوا در برابر آمار تصادفات و مقایسه آمار تلفات، مجروحان و خسارات ناشی از تصادفات با شمار جانباختگان آلودگی هوا که غالباً از گروههای سالمند و حساس جامعهاند؛ اعلام کرد طی سالهای اخیر، شمار قربانیان آلودگی هوا تقریباً دوبرابر تلفات تصادفات گزارش شده است؛ واقعیتی تلخ که ضرورت تشکیل این کارگروه و پرداختن علمی به آن را برجستهتر میسازد. وی بر ضرورت برنامهریزی منسجم برای بهرهگیری از ظرفیت دانشگاهها و نخبگان علمی تأکید کرد تا از این هماندیشیها خروجیهایی علمی و قابل اعمال حاصل آید.
مدیریت امور اجرایی معاینه فنی خودروهای کشور، خودروها را عوامل متحرک آلایندگی هوا خواند و با اشاره به تردد حدود40 میلیون وسیله نقلیه در کشور اظهار داشت تنها حدود یک سوم آنان برای انجام معاینه فنی مراجعه کردهاند و متأسفانه بقیه هنوز در این چرخه حضور نیافتهاند.
دکتر حق لطفی با اشاره به حجم انبوه دادههای موجود در مراکز معاینه فنی کشور، بر ضرورت برنامهریزی صحیح، پایش و پالایش این دادهها و تجمیع آن با دادههای قابل استناد بیمهای، پلیس (تصادفات) و محیط زیست تأکید کرد و افزود: با تحلیل این دادهها میتوان لایه های اطلاعاتی ایجاد که از تلفیق آنها خروجی قابل اعمال به دست آورد. این چهار لایه، تصویری از وضعیت موجود و نسبتهای میان آنها ترسیم میکند و راهکارهای کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت علمی، تدوین و اجرا گرددکه یقیناً این دستاورد میتواند مرجع تصمیمسازی برای متولیان در سطوح بالاتر باشد.
در ادامه، دکتر رشیدی، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی، به ارائه نظرات کارشناسی در حوزه آلودگی و نحوه اجرای معاینه فنی خودروها و ضرورت تغییر و ارتقای آزمونها به ایراد سخن پرداخت.
وی بر ضرورت هدفمند بودن مطالعات و نیل به نتایج عملی به جای اکتفا به تحلیل داده تأکید کرد. و با اشاره به اینکه از آغاز معاینه فنی تحولاتی صورت گرفته است، افزود: علیرغم این پیشرفتها، نحوه اجرای آزمونها در تمامی این سالها ثابت و بدون تغییر باقی مانده؛ حال آنکه با تغییر استانداردها، تحول خودروها و شرایط نوین آلایندگی، نیازمند آنیم که در شیوه معاینه فنی بازنگری و ارتقا ایجاد کنیم و آزمونها و تجهیزات را به صورتی علمی متحول سازیم.
سپس دکتر رستگاری، سرپرست اداره کل حفاظت محیط زیست شهرستان تهران، ضمن قدردانی از مدیرعامل و مجموعه اتحادیه به سبب دغدغه مندی در حوزه آلودگی هوا، به ظرفیت پذیرش خودروها در مراکز معاینه فنی اشاره کرد و با تبیین آفات و آسیبهای پذیرش بیش از حد، پیشنهاداتی برای جلوگیری از بروز این مسئله ارائه داد.
در ادامه، دکتر متولی، دستیار معاون عمران و توسعه امور شهری و روستایی در اجرای قانون هوای پاک وزارت کشور، ضمن قدردانی از تمامی دست اندرکاران این مهم، از اینکه این مسئله به صورتی علمی در حال پیگیری است ابراز خرسندی کرد و گفت: آلودگی هوا مسئلهای جهانی بوده و مختص به ایران نیست. براساس یافتههای علمی، ۹۰ درصد مردم در معرض خطر ابتلا به بیماریهای منتسب به آلودگی هوا قرار دارند که هزینههای سنگینی را بر کشورها از حیث درمان و بهداشت تحمیل میکند؛ چالشی که در ایران نیز مطرح است.
وی با اشاره به وجود قانون هوای پاک در کشور، بر ضرورت دستیابی به راهکارهای علمی برای جلوگیری از هدررفت هزینههای درمانی ناشی از آلودگی هوا و قرارگرفتن این مسئله در دستور کار تخصصی کشور تأکید کرد.
دکتر طبیبی، عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی امیرکبیر، نیز با ابراز خرسندی از حضور اعضای هیئتهای علمی دانشگاهها در اتحادیه، این روند را آغازی امیدبخش دانست و آرزو کرد تداوم یابد و به نتیجه بنشیند. وی آموزش در سطح اتحادیه و شهرداریهای تحت پوشش را ضروری خواند و تأکید کرد برای حل مسئله آلودگی هوا، آموزشهای لازم باید ارائه شود و سطح علمی ارتقا یابد.
دکتر ناصری، استاد دانشکده مهندسی عمران دانشگاه تهران، نیز ضمن قدردانی از مدیرعامل اتحادیه بهخاطر فرصت ایجادشده، اطلاعات موجود در اتحادیه را پیرامون مطالعات آلودگی هوا بسیار نقش آفرین دانست و ابراز امیدواری کرد که در این خصوص تعاملی سازنده شکل گیرد.
وی با اشاره به تجربه همکاران اتحادیه، بر ضرورت تدوین برنامه بهبود و نوسازی تکنیک تأکید کرد و افزود پس از جمع آوری دادهها، دو گام تحلیل دادهها و سنجش میزان اثربخشی دادهها باید انجام شود.
در پایان این نشست مقرر شد کلیه اعضای کمیته بررسیهای لازم در حوزه تخصصی خود را انجام دهند و جلسه بعدی کمیته طی سه هفته آینده تشکیل گردد.

